Domino Oyunu Nasıl Oynanır? Kurallar, Kim Başlar, Olasılıklar
Domino, taşlarla oynanan bir oyun ailesidir ve öğrenmesi en kolay olanı blok oyunudur: sayıları eşleştirin, taşlarınızı oynayın ve elini ilk bitiren siz olun. Bu yazıda standart çift altı takımı için domino kurallarını, ilk kimin başlayacağına adil şekilde karar vermenin yollarını ve daha iyi oynamanıza yardım edecek birkaç sayıyı bulacaksınız.
Taşlar
Standart takım çift altıdır: boştan (0) altıya kadar her sayı çifti tam olarak bir taşta yer alır. Daha büyük takımlar da aynı mantıkla çalışır. n’ye kadar giden bir takımda (n+1)(n+2)/2 taş vardır:
| Takım | Taş | Çift |
|---|---|---|
| Çift altı | 28 | 7 |
| Çift dokuz | 55 | 10 |
| Çift on iki | 91 | 13 |
Çift altı takımında her sayı 7 taşta bulunur ve 28 taşın üzerinde toplam 168 nokta vardır.
Blok Oyununun Kuralları
- Bütün taşları yüzü aşağı gelecek şekilde çevirip karıştırın. Ortadaki bu yığına yedek taşlar denir.
- Her oyuncu elini çeker. Yaygın kural, iki oyuncuda kişi başı 7 taş, üç ya da dört oyuncuda kişi başı 5 taştır. Artan taşlar yüzü aşağı kalır ve blok oyununda kullanılmaz.
- İlk oyuncu bir taş koyar (kimin başlayacağını aşağıda bulabilirsiniz).
- Oyuncular saat yönünde sırayla oynar. Sıranız geldiğinde dizinin açık uçlarından biriyle eşleşen bir taş koyun: 4’ün yanına 4 gelir. Çift taşlar genellikle enine konur.
- Oynayamıyorsanız pas geçersiniz.
- El, bir oyuncu son taşını koyduğunda (“domino!”) ya da kimse oynayamadığında biter; ikinci duruma kapanan oyun denir.
- Kazanan, diğer oyuncuların elinde kalan taşlardaki toplam noktayı puan olarak alır. Kapanan oyunda nokta toplamı en düşük olan kazanır. Önceden anlaşılan bir skora kadar, genellikle 100 ya da 150’ye kadar oynanır.
İlk Kim Başlar?
Yaygın iki yöntem var ve ikisi de şansa dayanır:
- En büyük çift: eller çekildikten sonra en büyük çifte sahip oyuncu onu ilk taş olarak oynar. İki oyuncunun elinde 7’şer taş varken taşların yarısı ellerdedir; bu yüzden çift altının ellerden birinde olma ihtimali %50, en az bir çiftin ellerde olma ihtimali ise %99,7’dir.
- Taş çekme: dağıtımdan önce her oyuncu bir taş çeker ve nokta toplamı en yüksek olan başlar. İki oyuncu yaklaşık %5,8 ihtimalle berabere kalır; o zaman yeniden çekin. Dağıtmadan önce taşları geri koyup yeniden karıştırın.
İlk elden sonra pek çok grupta bir önceki eli kazanan başlar. Kimin başlayacağına yalnızca bir kez karar vermeniz gerekiyorsa yazı tura da iş görür.
Elinizde Ne Var?
Çiftlerden kurtulmak daha zordur, çünkü yalnızca tek bir sayıyla eşleşirler. Çift altı takımındaki olası ellerin sayısından hesaplandı:
| El | Çiftsiz | 2+ çift |
|---|---|---|
| 5 taş | %20,7 | %36,7 |
| 7 taş | %9,8 | %58,1 |
7 taşla ellerin çoğunda en az iki çift olur; bu yüzden onlara gereken sayılar tükenmeden çiftlerinizi erken oynamayı planlayın.
Oyun Ne Sıklıkla Kapanır?
Kişi başı 7 taşla oynanan 100.000 iki kişilik blok oyununu simüle ettik; iki oyuncu da her turda rastgele bir geçerli taş seçti. Oyunların yaklaşık %66’sı kapanarak, %34’ü ise bir oyuncunun elini bitirmesiyle sona erdi. 14 taş oyun dışında kaldığı için kapanma sık görülür; bu yüzden elinizdeki nokta toplamı, taşlardan kurtulmak kadar önemlidir.
Basit Strateji
- Ağır taşları erken oynayın: oyun kapanırsa elinizde kalan yüksek noktalar aleyhinize sayılır.
- Çiftlerden kurtulun: elde kalma ihtimali en yüksek taşlar onlardır.
- Çeşitliliği koruyun: hangi uç açık kalırsa kalsın devam edebilmek için farklı sayılar taşıyan taşları elde tutun.
- Sayıları sayın: her sayı 7 taşta bulunur. Bunların çoğu elinizdeyse ya da çoğunu gördüyseniz, o sayıya ihtiyacı olan rakibinizi kilitleyebilirsiniz.
- Pasları izleyin: bir oyuncu pas geçtiğinde iki açık uçla da eşleşen taşı yok demektir. Bunu kullanıp o sayıları yeniden açın.
Popüler Çeşitler
- Çekmeli oyun: pas geçmek yerine oynayabilene kadar yedek taşlardan çekersiniz.
- All Fives (Muggins): açık uçların toplamı beşin katı olduğunda puan alırsınız.
- Mexican Train: daha kalabalık gruplar için bir oyundur; genellikle çift on iki takımıyla oynanır ve her oyuncu ortadaki bir çiftten başlayarak kendi dizisini kurar.
Kısa Bir Tarihçe
Sayılı taş oyunları Avrupa’ya ulaşmadan çok önce Çin’de oynanıyordu. Çoğu tarih kaynağına göre Avrupa dominosu 18. yüzyılda İtalya ve Fransa’da ortaya çıktı ve oradan yayıldı. Tavla gibi domino da taş çekmenin şansını gerçek kararlarla birleştirir.
Daha fazla klasik iki kişilik oyun için dama ya da mangala (Mancala) oyununu deneyin.
Sık Sorulan Sorular
Dominoya kaç taşla başlanır?
Çift altı takımıyla oynanan blok oyununda yaygın kural, iki oyuncuda kişi başı 7 taş, üç ya da dört oyuncuda kişi başı 5 taştır.
Dominoda ilk kim başlar?
Ya en büyük çifte sahip oyuncu onu ilk taş olarak oynar ya da dağıtımdan önce her oyuncu bir taş çeker ve nokta toplamı en yüksek olan başlar.
Bir domino takımında kaç taş vardır?
Standart çift altı takımında 28 taş vardır. Çift dokuz takımında 55, çift on iki takımında 91 taş bulunur.
Dominoda kimse oynayamazsa ne olur?
Oyun kapanır. Oyuncular ellerinde kalan noktaları sayar ve toplamı en düşük olan eli kazanır.
Dominoda puan nasıl hesaplanır?
Blok oyununda kazanan, diğer oyuncuların elinde kalan toplam noktayı puan olarak alır. Oyun önceden anlaşılan bir skora, genellikle 100 ya da 150’ye kadar sürer.