Körebe: Kurallar, Güvenlik ve Adil Sıra

Körebe (blind man’s bluff), gözleri bağlı bir oyuncunun diğerlerini yakalamaya ve kim olduklarını bilmeye çalıştığı eski bir parti oyunudur. Bir eşarp dışında hiçbir şey gerekmez, çocuklar da yetişkinler de oynayabilir ve yüzlerce yıldır oynanmaktadır. Aşağıda kuralları, oyunu güvenli oynamanın yollarını ve herkesin sırası gelsin diye ebeyi adil seçmenin bir yolunu bulacaksınız.

Kurallar

1. Bir alan açın ve sınırlarda anlaşın. İlk ebeyi seçin (adil bir yöntem için aşağıya bakın).
2. Ebenin gözlerini bağlayın. Birçok grupta diğerleri onu yavaşça üç kez kendi etrafında döndürür.
3. Diğer oyuncular sınırların içinde dolaşır ve yakalanabilecek kadar yakın durur. Ebeye seslenerek ya da el çırparak ona takılabilirler ama alanın dışına çıkamazlar.
4. Ebe bir oyuncuya dokunduğunda herkes olduğu yerde donar. Ebe, genellikle yakaladığı kişinin yüzüne, saçına ya da kıyafetine nazikçe dokunarak kim olduğunu tahmin etmeye çalışır.
5. Tahmin doğruysa yakalanan oyuncu ebe olur. Yanlışsa oyuncu bırakılır ve oyun devam eder.

Önce Güvenlik

• Yakında merdiven, mobilya köşesi, cam ya da su olmayan yumuşak ve düz bir zeminde veya çimde oynayın.
• Yumuşak bir eşarp ya da uyku maskesi kullanın; boyna asla bir şey bağlamayın.
• Herkes yürür: bir oyuncunun göremediği bir oyunda koşmak yok.
• Oyunu anında durduran bir dur kelimesinde anlaşın, örneğin “Dur!”. Bu kelimeyi her oyuncu söyleyebilir.
• Gözleri bağlı oyuncunun yanında, onu tehlikelerden uzak tutacak, gözleri açık bir gözcü bulunsun.
• Nazikçe dokunun: itmek, çelme takmak ya da tutup çekmek yok. Dokunulmak istemeyen biri varsa onu sesinden de tahmin edebilirsiniz.

Ebeyi Adil Seçmek

Birçok grup ilk ebeyi bir sayışmaca tekerlemesiyle seçer, ama sayan kişi tekerlemenin kimde biteceğini önceden hesaplayabilir, yani bu gerçekten rastgele değildir. Her turda rastgele seçmek daha iyidir, ama adil rastgele seçimler bile bazı oyuncuları dışarıda bırakır. Her turda bir oyuncu rastgele seçilirse, oyuncu sayısı kadar turda belirli bir oyuncunun hiç ebe olmama olasılığı ve ortalama kaç oyuncunun sırası hiç gelmediği şöyle:

Yani 8 oyunculu ve 8 turluk bir oyunda yaklaşık her üç oyuncudan birinin sırası hiç gelmez. Herkesin sırası gelsin istiyorsanız sırayı bir kez karıştırın: tüm isimleri Rastgele İsim Seçici’ye yazın, bir isim seçin ve seçilen her ismi listeden çıkarın. Böylece her oyuncu tam bir kez ebe olur, hem de kimsenin yönlendiremeyeceği rastgele bir sırayla.

Çeşitler

• Heykel: oyun başladıktan sonra diğer oyuncular yerinden kıpırdayamaz; ebe dokunmasın diye yalnızca eğilebilir ya da çömelebilirler.
• Sadece ses: ebe kimseye dokunmadan, yakaladığı oyuncunun sesini değiştirerek söylediği tek bir kelimeden kim olduğunu tahmin eder.
• Marco Polo: havuzda oynanan versiyondur; ebe “Marco” diye seslenir, diğer herkes “Polo” diye cevap vermek zorundadır.
• Squeak, piggy, squeak (“ciyakla domuzcuk ciyakla”): oyuncular daire şeklinde oturur, ebe bir yastıkla birinin kucağına oturur, ondan ciyaklamasını ister ve kim olduğunu tahmin eder.

Biraz Tarih

Oyun çok eskidir; geçmiş yüzyıllardan kalma resimlerde ve kitaplarda insanların onu oynadığı görülür. İngilizcedeki eski adı blind man’s buff’tır ve genellikle itme ya da hafif vuruş anlamına gelen eski bir kelimeden geldiği söylenir, çünkü ilk versiyonlarda oyuncular gözleri bağlı oyuncuya hafifçe vurur ya da onu dürterdi. “Bluff” sonradan yaygınlaşan bir yazılıştır ve bugün ikisi de kullanılır.

İngilizcede blind man’s bluff, her oyuncunun bir kartı kendi alnına tuttuğu bir poker çeşidinin de adıdır; o ise bambaşka bir oyundur.

Başka klasik parti oyunları için saklambaç, Simon Der Ki ve Ördek Ördek Kaz yazılarımıza göz atın.

Doğum günü partisinde gözler bağlı oynanan daha sakin bir oyun isterseniz eşeğe kuyruk takma oyununu (pin the tail on the donkey) deneyin.

Sık Sorulan Sorular

Körebe nasıl oynanır?

Bir oyuncunun gözleri bağlanır ve işaretli bir alanın içinde diğerlerini yakalamaya çalışır. Birini yakaladığında kim olduğunu tahmin eder. Tahmin doğruysa gözleri bağlanacak sıradaki oyuncu o olur.

İngilizcede blind man’s bluff mı, blind man’s buff mı?

İki ad da kullanılır. Buff daha eski biçimdir ve genellikle hafif itme ya da vuruş anlamına gelen eski bir kelimeyle açıklanır; bluff sonradan yaygınlaşmıştır.

Körebe güvenli şekilde nasıl oynanır?

Merdiven ve mobilya olmayan açık ve yumuşak bir alanda oynayın, herkes koşmak yerine yürüsün, yumuşak bir göz bağı kullanın, gözleri açık bir gözcü bulundurun ve bir dur kelimesinde anlaşın.

Ebe adil şekilde nasıl seçilir?

Tüm isimleri bir rastgele seçiciye yazın ve seçilen her ismi listeden çıkarın. Herkes rastgele bir sırayla bir kez ebe olur. Her turda rastgele seçmek ise yaklaşık her üç oyuncudan birini sırasız bırakır.

Körebe kaç yaş için uygundur?

Yanında yetişkin bir gözcü olduğunda yaklaşık beş yaşından itibaren çocuklara uygundur; gençler ve yetişkinler için de parti oyunu olarak aynı derecede iyi bir seçimdir.