Sandalye Kapmaca Oyunu Nasıl Oynanır: Kurallar ve Adil Durdurma
Sandalye kapmaca, dünyanın en bilinen parti oyunlarından biridir: müzik çalarken bir sıra sandalyenin etrafında yürünür, müzik durunca herkes bir sandalyeye oturmaya çalışır. Sandalye hep bir eksiktir. Aşağıda kuralları, küçük çocuklar için daha yumuşak sürümleri, bir oyunun ne kadar sürdüğünü ve müziğin adil bir anda durmasını sağlamanın basit bir yolunu bulacaksınız.
Neler Gerekli?
- Sandalyeler: oyuncu sayısından bir eksik.
- Telefondan ya da hoparlörden açıp durdurabileceğiniz bir müzik.
- Müziği yöneten ve oyuna katılmayan bir yetişkin ya da oyuncu.
- Sandalyelerin etrafında güvenle yürümeye yetecek bir alan.
Sandalye Kapmaca Nasıl Oynanır?
- Hazırlık. Sandalyeleri sırt sırta bir sıra halinde ya da yüzleri dışarı bakacak şekilde bir daire halinde dizin. Oyuncu sayısından bir eksik sandalye kullanın.
- Yürüyüş. Müziği başlatın. Oyuncular sandalyelerin etrafında aynı yönde yürür. Müzik çalarken sandalyelere dokunmak yok.
- Dur. Müzik haber vermeden durur ve herkes bir sandalyeye oturmaya çalışır.
- Elenme. Sandalyesiz kalan oyuncu elenir. Bir sandalye kaldırılır.
- Tekrar. İki oyuncu ve bir sandalye kalana kadar devam edin. Son sandalyeye oturan kazanır.
Müziği Adil Durdurmak
Sandalye kapmacada şikâyet hep aynıdır: müziği yöneten kişi, sevdiği oyuncu bir sandalyenin yanındayken müziği durdurmuştur. Çözüm, kararı şansa bırakmaktır. Her turdan önce bir rastgele sayı üretici ile örneğin 10 ile 30 arasında bir saniye sayısı seçin ve süre dolunca müziği durdurun. Müziği yöneten kişi sandalyelere sırtını bile dönebilir.
Rastgele durdurma, oyuncuların gerçekten yürümesini de sağlar, çünkü kimse doğru anı şarkıdan tahmin edemez.
Aynı rastgele durdurma hilesi, müzik durunca herkesin donup kaldığı dans oyunlarında da işe yarar; onlar için sandalye bile gerekmez.
Bir Oyun Ne Kadar Sürer?
Her turda tam olarak bir oyuncu elenir, bu yüzden N oyunculu bir oyun her zaman N − 1 tur sürer. 10 ile 30 saniye arasında rastgele bir duruş, üstüne oturmak, kimin elendiğini belirlemek ve bir sandalye kaldırmak için biraz zaman eklenince bir tur aşağı yukarı yarım dakika sürer:
| Oyuncu | Tur ve süre |
|---|---|
| 6 oyuncu (5 sandalye) | 5 tur, yaklaşık 3 dakika |
| 10 oyuncu (9 sandalye) | 9 tur, yaklaşık 5 dakika |
| 15 oyuncu (14 sandalye) | 14 tur, yaklaşık 8 dakika |
| 20 oyuncu (19 sandalye) | 19 tur, yaklaşık 11 dakika |
Kalabalık bir grupta yan yana iki küçük oyun kurun ya da aşağıdaki iş birliği sürümünü kullanın; böylece kimse kenarda uzun süre beklemez.
Daha Yumuşak Sürümler
- İş birliğiyle sandalye kapmaca: her turda bir sandalye kaldırılır ama kimse elenmez. Oyuncular yer paylaşmak zorundadır, bu yüzden sonunda bütün grup birkaç sandalyeye sıkışır ve genellikle bol bol gülünür.
- Elenen yardım eder: elenen oyuncu müzik yardımcısı olur ya da bir sonraki dans hareketini seçer, böylece yine bir görevi olur.
- Heykel oyunu: hiç sandalye yok. Müzik durunca herkes donar; kıpırdayan elenir. Küçük odalar için daha uygundur.
- Minder ya da paspas: sandalye yerine yere minder koyun; küçük çocuklar için daha güvenlidir.
- Görev çarkı: sandalyesiz kalan oyuncu komik bir görev için çark çevirir, sonra oyuna geri döner; böylece kimse elenmez.
Her büyüklükte grupla oynanabilen bir başka hareketli oyun da İngilizce adıyla Simon Says olarak bilinen oyundur; onun da kimsenin elenmediği bir sürümü vardır.
Güvenlik İpuçları
- Tekerleksiz, sağlam sandalyeler kullanın ve yerdeki oyuncakları, çantaları kaldırın.
- Başlamadan önce tek bir kuralda anlaşın: oturmak serbest, itmek yasak. İten elenir.
- Küçük çocuklar için yerdeki minderler sandalyelerden daha güvenlidir.
- İki oyuncu aynı anda oturursa tartışmak yerine hızlı bir yazı tura ya da taş kâğıt makas ile karar verin.
Oyun Nereden Geliyor?
Sandalye kapmaca eski ve çok yaygın bir parti oyunudur, birçok dilde bilinir, ama onu kimin icat ettiği bilinmiyor. Daha fazla fikir için çocuk parti oyunları listemize, herhangi bir oyuna kimin başlayacağını belirlemek için de kim önce başlar yazımıza göz atın. Sandalye ya da yer yok mu? Sıcak patates oynayın.
Aynı partide oynanacak bir başka hareketli oyun için balon patlatmayı deneyin: herkes diğer oyuncuların ayak bileklerine bağlı balonları patlatmaya çalışır.
Kimsenin elenmediği bir sürüm mü istiyorsunuz? Meyve salatası oyununu deneyin: çember halinde oturulup yer değiştirilir ve ayakta kalan oyuncu sadece bir sonraki komutu veren kişi olur.
Sık Sorulan Sorular
Sandalye kapmaca nasıl oynanır?
Oyuncu sayısından bir eksik sandalye koyun. Müzik çalarken herkes sandalyelerin etrafında yürür. Müzik durunca herkes oturur; sandalyesiz kalan oyuncu elenir ve bir sandalye kaldırılır. Son oturan oyuncu kazanır.
Sandalye kapmaca için kaç sandalye gerekir?
Başlangıçta oyuncu sayısından bir eksik. Her turdan sonra bir sandalye daha kaldırılır.
Bir sandalye kapmaca oyunu ne kadar sürer?
N oyunculu bir oyun N eksi 1 tur sürer. Tur başına yaklaşık yarım dakikayla 10 oyuncu yaklaşık 5 dakika, 20 oyuncu yaklaşık 11 dakika oynar.
Müzik adil bir şekilde nasıl durdurulur?
Durma anını her turdan önce rastgele seçin, örneğin bir rastgele sayı üretici ile 10 ile 30 saniye arasında; böylece müziği yöneten kişi kimseyi kayıramaz.
Kimsenin elenmediği bir sürüm var mı?
Evet. İş birliğiyle oynanan sandalye kapmacada yine her turda bir sandalye kaldırılır, ama oyuncular oyundan çıkmak yerine sandalyeleri paylaşır.